Sinds begin mei 2018 barst de Kilauea-vulkaan op Hawaï uit. Eerst steeg er een wolk van gefragmenteerde oudere lava, vulkanische as en damp op uit de Pu‘u ‘O‘o-krater op de top, waarna het magma naar de flanken trok en een reeks spleten opende waaruit nu lava stroomt.
Ongeveer vijf weken na het begin van de uitbarsting meldden enkele inwoners van het stadje Kalapana dat er kleine, groene kristallen op de grond lagen. Al snel werd er gespeculeerd dat de kristallen uit de eruptiekolom of de lavafonteinen van de Kilauea naar beneden waren geregend. De groene kristallen zijn olivijn, een zeer veelvoorkomend magnesium-ijzersilicaatmineraal dat in stollingsgesteenten wordt aangetroffen. Olivijnkristallen van hoge kwaliteit worden ook gebruikt in sieraden, maar het olivijn uit Hawaï is te klein en te gebroken om als edelsteen te worden gebruikt.
Enkele olivijnkorrels en grotere aggregaten zijn als insluitsels te vinden in basaltische lava. Olivijn kristalliseert bij 1.200-1.900°C, maar basaltische lava heeft een temperatuur van rond de 1.115°C, waardoor zelfs in de nog gesmolten lava al de eerste kristallen van olivijn beginnen te vormen. Olivijn is daarnaast een relatief hard mineraal, waardoor het de neiging heeft om uit de verweerde, afgekoelde lava te eroderen. Langs Papakolea Beach op Hawaï hebben de golven en getijden het lavagesteente uitgesleten en olivijnkorrels opgehoopt, waardoor het hele strand groen kleurt.
Olivijnzand van het Papakolea-strand op Hawaï:
Wat betreft de olivijn die werd ontdekt in de buurt van Kalapana, op ongeveer 20 km afstand van de actieve lavaspleten, heeft niemand de kristallen daadwerkelijk uit de lucht zien vallen. Cheryl Gansecki, een geoloog aan de Hilo-campus van de Universiteit van Hawaï op Big Island, heeft nu tijdens een briefing van de U.S. Geological Survey bevestigd dat de kristallen waarschijnlijk geen verband houden met de aanhoudende uitbarsting.
Michael Garcia, hoogleraar geologie op de Manoa-campus van de Universiteit van Hawaï in Honolulu, en zijn studenten hebben oudere lava-afzettingen van Kilauea bestudeerd, waaronder de lavastromen van de uitbarsting in 1983. De verse olivijn die in deze lava wordt aangetroffen is groenachtig grijs, niet glanzend en flessengroen zoals te zien is op online gepubliceerde foto's. De olivijn wordt pas na verloop van tijd volledig groen, naarmate de kristallen worden blootgesteld aan verwering.
Insluitsels van enkele olivijnkristallen in een stuk Hawaïaanse scoria:
De groene kristallen die in de buurt van de spleeterupties zijn gevonden, houden dus waarschijnlijk geen verband met de huidige uitbarsting, omdat ze niet de frisse kleur van de olivijn van de Kilauea vertonen, maar olivijnkristallen zijn die uit oud lavagesteente zijn verweerd.
Bron: forbes.com
